Tranh sơn dầu: 8 điều cần biết trước khi mua

Tranh sơn dầu được coi là “vua” của nền hội họa từ thế kỷ 11. Các nghệ sĩ thời Phục Hưng đã tìm tòi, nghiên cứu, hoàn thiện chất liệu sơn dầu. Đây là bước chuyển mình của hội họa thế giới. Đến nay, tranh sơn dầu vẫn giữ một vị thế đặc biệt trong giới hội họa và được nhiều người yêu thích.

classic renaissance paintings-11
Tranh sơn dầu phục hưng cổ đại

Vậy điều gì khiến cho dòng tranh này có thể trường tồn lâu dài và phổ biến trên toàn thế giới như vậy? Bài viết dưới đây sẽ giúp các bạn giải đáp thắc mắc trên.

Tranh sơn dầu là gì?

Tranh sơn dầu là loại tranh được vẽ bằng chất liệu sơn dầu trên chất liệu gỗ, kim loại hoặc vải. Sơn dầu là chất liệu được hình thành từ việc kết hợp màu sắc với dầu khô. Cách lựa chọn dầu để kết hợp màu rất đa dạng, hay được dùng nhất là dầu từ hạt lanh, dầu quả óc chó, dầu cây rum, dầu hạt anh túc. Bên cạnh đó, một số họa sĩ lại sử dụng dầu hồng hoa để tạo sự khác biệt.

tranh bát mã truy phong mã đáo thành công
Bức tranh bát mã truy phong mã đáo thành công

Tùy từng loại dầu mà thời gian ngả vàng, thời gian khô và độ bóng của màu sắc sẽ khác nhau. Để tạo ra độ bóng và chất lượng cho bức tranh, có thể đun sôi dầu với nhựa cây thông hoặc nhũ hương. Người họa sĩ đòi hỏi phải có kiến thức chuyên môn mới có thể chế được hỗn hợp sơn dầu có độ dẻo, độ che phủ cao và không thấm nước,  tránh được những phản ứng hóa học không mong muốn.

tranh canvas
tranh sơn dầu trên vải canvas

Ngày nay, các họa sĩ có thể hòa tan sơn trong nước có chứa anemulsefier để tranh nhanh khô hơn, đây là ưu điểm so với các loại dầu truyền thống tuy nhiên chất lượng mang lại sẽ không cao như cách pha truyền thống. Trong một bức tranh, họa sĩ có thể sử dụng nhiều loại dầu để đạt được hiệu ứng mong muốn cũng như thể hiện sự sáng tạo trong các tác phẩm nghệ thuật.

Tranh sơn dầu được vẽ trên nhiều chất liệu khác nhau nhưng phổ biến nhất là trên nền vải canvas, bảng gỗ và kim loại.

Sự ra đời và phát triển của tranh sơn dầu 

Từ thế kỉ 5 đến thế kỉ 10, những bức tranh sơn dầu đầu tiên xuất hiện trên thế giới là của các họa sĩ Ấn Độ và Trung Quốc. Những tác phẩm ban đầu chủ yếu được vẽ trên bảng gỗ. Cho đến cuối thế kỷ 15, việc vẽ tranh sơn dầu trên nền vải canvas trở nên phổ biến và được sử dụng nhiều hơn. Các vật liệu khác như kim loại, đồng, kẽm cũng được sử dụng để làm nền để vẽ các tác phẩm.

Bức tranh phong thủy tùng cúc trúc mai
Bức tranh phong thủy tùng cúc trúc mai

Tranh sơn dầu bắt đầu du nhập vào Việt Nam từ năm 1925 sau khi thực dân Pháp mở trường Mỹ thuật Đông Dương và đưa bộ môn này vào giảng dạy. Trải qua nhiều biến cố, đến nay, thể loại tranh sơn dầu đang chiếm vị trí chủ đạo trong nền hội họa Việt Nam và là nền tảng để các họa sỹ sáng tạo lên những tác phẩm nghệ thuật đích thực, góp phần vào sự phát triển chung của hội họa Việt Nam.

Những trường phái tranh sơn dầu phổ biến

Nghệ thuật hội họa sử dụng chất liệu sơn dầu có thể chia làm 4 trường phái

Trường phái hiện thực

Đây là trường phái khá phổ biến trong hội họa, theo đó, các họa sĩ sẽ tập trung khắc họa cuộc sống thường ngày của con người nhất là người lao động, tầng lớp trung lưu và người lao động một cách chân thực, không mộng tưởng hóa.

bức tranh sơn dầu byhien
bức tranh sơn dầu trường phái siêu thực

Tranh sơn dầu trừu tượng

Đề cao sự sáng tạo, mới mẻ, thu hút người xem. Các bức họa thuộc trường phái này thường có đề tài phức tạp, nhiều chi tiết không rõ ràng. Chính vì thế nó khiến người xem tò mò và gợi sự liên tưởng cao. Tuy nhiên, để thưởng được các bức tranh thuộc thể loại này, người xem phải có kiến thức nhất định về hội họa.

tranh sơn dầu byhien
Tranh sơn dầu trừu tượng

Trường phái siêu thực

Những tác phẩm thuộc trường phái này thường đề cao ý nghĩa muốn truyền tải hơn là hình thức của bức tranh, giá trị của chúng nhằm hướng đến thực tại xã hội.

tranh sơn dầu byhien
The Tilled Field, 1923 (Joan Miro)

Trường phái Phenotype

Trường phái này hội tụ các kiểu hình của tranh sơn dầu. Mỗi bức tranh là hợp nhất giữa hội họa và hiệu suất cá nhân. Các họa sĩ thường bỏ qua kỹ năng và làm thay đổi một số bản chất của tranh sơn dầu.

bức tranh sơn dầu byhien
Bức tranh sơn dầu Trường phái Phenotype

Kỹ thuật vẽ tranh sơn dầu

Kỹ thuật Flemish Primitives

Kỹ thuật này được áp dụng trên nền ván gỗ sồi và được lót bằng phấn trộn keo da thỏ rồi được đánh bóng. Trên nền này, họa sĩ có thể vẽ thẳng hình họa bằng than, mực hoặc can hình đã được chuẩn bị trước lên sau đó mới phủ sơn dầu. Các họa sĩ theo lối kỹ thuật này gồm có Jan van Eyck, Robert Campin, Petrus Christus, Dieric Bouts, Hans Memling, Hugo van der Goes, Hieronymus Bosch,…

Tranh Sơn Dầu byhien
Hubert và Jan van Eyck, bộ tranh thờ “Con chiên thần bí” (1430 – 1432)

Tác phẩm tiêu biểu thuộc trường phái này

Chân dung Arnolfini, tác phẩm của cụ tổ nền hội họa Jan van Eyck vào năm 1434

Tranh sơn dầu byhien
Chiếc gương trong Tác phẩm “Chân dung Arnolfini”

Đây là ví dụ điển hình cho thấy sự xuất sắc trong việc thể hiện chiều sâu của tác phẩm, mở rộng giới hạn không gian mà tác giả muốn diễn tả. Trong hầu hết các tác phẩm của mình, Jan van Eyck không bỏ qua dù chỉ là chi tiết nhỏ, luôn đề cao về ý tưởng của không gian.

Kỹ thuật Venetian

Trường phái kỹ thuật này lấy việc sử dụng màu sắc làm nền tảng để tạo dựng hình ảnh và chuyển từ vẽ trên ván gỗ sang nền vải canvas. Theo kỹ thuật này, họa sĩ dùng thêm dầu hoặc sáp ong để cho vào gesso tạo độ dẻo và dùng dầu lanh làm lót. Họa sĩ sẽ lên màu cục bộ sau khi lớp vẽ trên lót khô. Lên màu trong các chỗ tối trước rồi dần dần chuyển sang các chỗ sáng.

Để tạo sự hài hòa quang học, họa sĩ có thể gia giảm độ đậm nhạt, sắc nét theo ý muốn. Các họa sĩ trong lối kỹ thuật này có thể kể đến Giovanni, Gentile, Bellini, Giorgione, Tiziano Vecelli, Jacopo Tintoretto và Paolo Veronese.

Tranh Sơn Dầu byhien
Grisaille của Titian, Thần Ái tình với bánh xe Vận mệnh (kh. 1520)

Tiziano Vecelli đã mất 2 năm từ 1516 -1518 để hoàn thành bức tranh này. Đây là bức tranh thể hiện 3 tầng chuyển động với sự phối hợp màu sắc hoàn hảo cũng như những nét vẽ tinh sảo. Tác phẩm đã đưa ông trở thành họa sĩ nổi tiếng bậc nhất ở Rome.

Kỹ thuật Hoàng Kim Hà Lan

Đây là kỹ thuật được sử dụng trong thời đại Hoàng Kim Hà Lan với trào lưu Baroque. Kỹ thuật này gồm 3 bước chính là lên màu chết, lên màu lần 2 và kết thúc. Kỹ thuật này đòi hỏi sự kiên nhẫn và chú ý về sự hài hòa các màu sắc.

Tranh Sơn Dầu Byhien
Grisaille của Gérard de Lairesse (kh. 1675 – 1683) Rijksmuseum, Amsterdam

Rembrandt Harmenszoon van Rijn và Johannes Vermeer là hai danh họa nổi bật trong việc sử dụng kỹ thuật này.

tranh sơn dầu byhien
Tác phẩm Hiệp ước quốc gia của Rembrandt Harmenszoon van Rijn

Bức tranh được lên màu chết một cách mạnh dạn nhằm tạo ra một bức tranh đơn sắc, nổi như phù điêu. Sắc độ của bức tranh được chuyển từ bóng tối đến trung gian và cuối cùng là sáng. Điều đặc biệt ở đây là cùng dùng một màu nhưng lại tạo nên những sắc độ khác nhau.

Kỹ thuật trường phái họa viện Paris

Đây là lối kỹ thuật hội họa hàn lâm bao gồm lớp màu chết rồi đến phần vẽ lót đa sắc. Có thể trộn màu hoặc hòa các lớp màu ướt trên nền vải canvas để hài hòa về màu sắc. Một bức tranh được coi là chất lượng của hội họa hàn lâm khi đạt tiêu chuẩn nhẵn, không thấy vết bút. Những họa sĩ có ảnh hưởng lớn đến lối kỹ thuật này là Jehan Georges Vibert, William-Adolphe Bouguereau, Jules Lefebvre, Jean-Léon Gérôme, Léon Bonnat và Alexandre Cabanel

tranh sơn dầu byhien
Tác phẩm tranh sơn dầu của William-Adolphe Bouguereau (trái) và của Jean-Léon Gérôme

Đây là 2 tác phẩm tiêu biểu cho lối vẽ lót đa sắc, thay vì vẽ lót đơn sắc, 2 họa sĩ đã lên màu các phần của bức tranh một cách cục bộ, tạo sự tương ứng giữa màu chính của các vật và độ sáng sau khi phủ bằng các lớp màu phía trên. Cả 2 tác phẩm đều đạt đến tiêu chuẩn cao khi không để lại bất cứ vệt bút nào mặc dù có rất nhiều lớp được chồng lên nhau.

Tại sao tranh sơn dầu lại được yêu thích đến vậy?

Hiện nay, tại Việt Nam xuất hiện rất nhiều các thể loại tranh mới, sáng tạo về màu sắc cũng như chất liệu. Thế nhưng tranh sơn dầu vẫn là lựa chọn hàng đầu của những người yêu tranh bởi 4 lý do sau đây:

Độ bền màu

Thông thường một bức tranh sơn dầu nếu được bảo quản trong điều kiện tốt có thể tồn tại được 100 năm mà màu sắc vẫn rực rỡ, trong suốt. Đây chính là ưu điểm mà không có dòng tranh nào có được.

Tranh sơn dầu: 8 điều cần biết trước khi mua 5
Tranh sơn dầu có độ bền vài chục năm tới hàng trăm năm

Hiệu ứng màu sắc ấn tượng

Tranh sơn dầu đạt đến độ bão hòa màu sắc rất cao, tạo nên chiều sâu, độ trong của bức tranh, gây ấn tượng mạnh và cuốn hút người xem vào thế giới mà tác phẩm mang lại.

Tranh sơn dầu phù hợp để trang trí

Chính vì độ bền màu cao nên các bức tranh sơn dầu thường không bị lỗi thời trong quá trình sử dụng, hơn nữa lại dễ di chuyển cũng như thay thế. Góp phần làm sang trọng, tăng giá trị ngôi nhà cho người sử dụng. Hiện nay, các mẫu tranh sơn dầu rất đa dạng phù hợp với các vị trí khác nhau trong ngôi nhà như phòng khách, phòng ngủ, hay thậm chí cả các gian bếp.

Tranh sơn dầu: 8 điều cần biết trước khi mua 6
Phù hợp trang trí nhiều nơi

Sự tinh tế, thẩm mĩ của người chơi

Thông qua cách lựa chọn tranh, có thể đánh giá được khả năng thẩm mĩ, gu nghệ thuật cũng như tính cách của chủ nhân bức tranh.

Những lưu ý khi sử dụng tranh sơn dầu

Lựa chọn tranh phù hợp với thiết kế ngôi nhà 

Để tìm mua tranh sơn dầu không khó nhưng để lựa chọn được bức tranh phù hợp với ngôi nhà của mình thì người mua cần để ý đến kích thước của ngôi nhà và bức tranh mà mình muốn mua sao cho tỉ lệ phù hợp. Kích thước của bức tranh bằng 0,57 kích thước bức tường là tỉ lệ vàng khi chọn tranh treo tường.

Tranh sơn dầu: 8 điều cần biết trước khi mua 7
Kích thước của bức tranh nên bằng 0,57 kích thước bức tường

Ngoài ra, người mua cần xác định rõ concept (ý tưởng) mà mình hướng đến để lựa chọn tranh cho phù hợp. Nên lựa chọn tranh có sự tương đồng về màu sắc với nội thất cũng như màu sơn của ngôi nhà.

Phù hợp với phong thủy

Do tác dụng điều hòa ánh sáng, hạn chế bức xạ nên tranh sơn dầu không chỉ có tác dụng trang trí mà từ lâu còn được coi là vật chắn tà khí, đem đến niềm vui, may mắn, tài vận cho gia chủ.

tranh sơn dầu byhien
tranh sơn dầu byhien

Nên khi mua tranh cần chú ý đến tuổi, mệnh của gia chủ để có lựa chọn phù hợp. Không nên treo tranh sơn, thủy ở đầu giường. Đối với phòng ngủ của vợ chồng nên treo tranh theo cặp, tránh những bức tranh đơn lẻ để gia tăng tình cảm vợ chồng.

Địa điểm để treo tranh

Sau ghế Sofa, bên trên tivi, phòng ngủ và cầu thang là những địa điểm lí tưởng để treo những bức tranh đẹp

Tranh sơn dầu: 8 điều cần biết trước khi mua 8

Những thể loại tranh sơn dầu được lựa chọn nhiều nhất

Tranh sơn dầu phong cảnh

Sự phóng khoáng, hiện đại của những bức tranh vẽ về phong cảnh nước ngoài sẽ tạo cho ngôi nhà sự ấm áp, tươi mới. Đây là lựa chọn thích hợp để treo trong phòng khách của những ngôi nhà có thiết kế hiện đại.

tranh sơn dầu byhien

Những bức tranh đồng quê luôn mang lại sự bình dị, thân thương, tạo cảm giác yên bình, Đây cũng là xu hướng tranh được rất nhiều người lựa chọn để trang trí trong phòng khách. Những bức tranh này không chỉ mang lại vẻ đẹp cho ngôi nhà mà còn đề cao tình yêu quê hương, đất nước, trân trọng những điều bình dị trong cuộc sống.

tranh sơn dầu byhien
Bức tranh phong cảnh đồng quê Việt Nam

Tranh phong cảnh biển

Những bức tranh về phong cảnh biển thường đa dạng về cảm xúc, tùy thuộc vào thời điểm mà người vẽ muốn truyền tải. Đó có thể là cảnh bình minh đầy lãng mạn, bình yên hoặc lúc giông bão cuộn trào.

bức tranh sơn dầu byhien
Bức tranh sơn dầu phong cảnh biển

Tranh phong cảnh phố cổ 

Những bức tranh về phố cổ thường mang màu sắc cổ kính, trầm mặc với tông màu ấm, mang lại cho người thưởng thức cảm giác hoài cổ. Chính vì thế tranh phong cảnh phố cổ phù hợp dùng để trang trí tại phòng khách và các quán ăn, quán cafe.

tranh sơn dầu byhien
bức tranh sơn dầu phố cổ Hà Nội

Tranh phong cảnh vẽ bay

Đây là thể loại đòi hỏi kĩ thuật cao cũng như sự tinh tế của người họa sĩ. Nếu tính toán chuẩn xác được độ đậm nhạt, đặt đúng điểm rơi của ánh sáng sẽ mang lại sự mới lạ, độc đáo cho tác phẩm.

Cách vệ sinh, bảo quản tranh sơn dầu 

Để bức tranh sơn dầu luôn sạch sẽ và giữ độ bền màu cao, không được dùng những cách vệ sinh thông thường mà nên dùng hành tây chà nhẹ lên bề mặt tranh. Lượng axit có trong hành tây sẽ giúp tranh trở lại vẻ đẹp như mới.

Đối với khí hậu nóng ẩm của nước ta, cần chú ý bảo quản để tranh không bị mốc và hư hỏng.  Có thể sử dụng máy sấy với nhiệt độ vừa phải để sấy lên mặt sau của tranh. Thường xuyên lau  bề mặt tấm khung treo và khung của tranh bằng vải mềm để loại bỏ bụi bẩn.

Lời kết

Tới đây bài viết cũng đã dài. Tuy nhiên còn rất nhiều kiến thức, nội dung nữa mà byhien muốn truyền đạt. Nếu bạn muốn hỏi gì vui lòng để lại ý kiến dưới phần bình luận nhé.

Hay nếu cần tư vấn để có một bức tranh phong thủy phù hợp với không gian nhà thì đừng ngần ngại liên hệ với chúng tôi nhé.

Những câu hỏi thường gặp FAQ?

Tranh Sơn Dầu là gì?

Là loại tranh được vẽ bằng chất liệu sơn dầu trên gỗ, kim loại hoặc vải. Sơn dầu là chất liệu được hình thành từ việc kết hợp màu sắc với dầu khô. Cách lựa chọn dầu để kết hợp màu rất đa dạng, hay được dùng nhất là dầu từ hạt lanh, dầu quả óc chó, dầu cây rum, dầu hạt anh túc. Bên cạnh đó, một số họa sĩ lại sử dụng dầu hồng hoa để tạo sự khác biệt.

Kỹ thuật vẽ tranh sơn dầu ?

Có nhiều kỹ thuật vẽ nhưng chủ đạo là:
– Kỹ thuật Flemish Primitives
– Kỹ thuật Venetian
– Kỹ thuật Hoàng Kim Hà Lan
– Kỹ thuật trường phái họa viện Paris

Lưu ý gì khi treo tranh sơn dầu ?

1. Lựa chọn tranh phù hợp với thiết kế ngôi nhà
2. Phù hợp với phong thủy
3. Địa điểm để treo tranh

5 1 vote
Bạn thấy bài này thế nào?
Subscribe
Notify of
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments

Hãy tải ngay
200+ bộ tranh tô màu

đầy đủ chủ đề từ cơ bản tới nâng cao cho mọi tuổi

Cảm ơn bạn !

Ôi... Có lỗi rồi. Thử lại nào ...!

0
Hãy để lại ý kiến, suy nghĩ của bạn ở phần comment nhé!x
()
x